Thực hiện Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026 của Chính phủ trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH), Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đã ban hành Kế hoạch số 118/KH-C07-P4 về tăng cường tuyên truyền và hướng dẫn triển khai thực hiện Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP và các công văn triển khai thực hiện một cách kịp thời, nhanh chóng và có hiệu quả. Ngày 28/8/2026, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đã ban hành Công văn số 3038/C07-P3,P4 về việc triển khai thực hiện Kế hoạch số 118/KH-C07-P4, trong đó thông báo đến các đơn vị, địa phương tài liệu hướng dẫn thực hiện. Một trong những vấn đề được quan tâm là các quy định của pháp luật về thẩm định thiết kế, nghiệm thu về PCCC.
Theo quy định tại khoản 17, Điều 2, Luật PCCC và CNCH năm 2024, thẩm định thiết kế về PCCC là việc xem xét, đánh giá sự tuân thủ các quy định của pháp luật, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật được áp dụng đối với thiết kế về PCCC trong dự án đầu tư xây dựng công trình, công trình, phương tiện giao thông. Theo đó, tài liệu hướng dẫn của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đã chỉ rõ: Đối tượng thuộc diện thẩm định thiết kế về PCCC, thẩm duyệt thiết kế điều chỉnh về PCCC. Trong đó, tiếp tục xác định đối tượng thuộc diện thẩm định thiết kế về PCCC được quy định tại Phụ lục III kèm theo Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Các trường hợp thuộc diện thẩm định điều chỉnh thiết kế về PCCC khi điều chỉnh thiết kế hoặc thay đổi công năng, cải tạo trong quá trình sử dụng tại cơ quan Công an tuân thủ quy định tại khoản 3, Điều 9, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Các trường hợp phải thẩm định thiết kế về PCCC khi điều chỉnh thiết kế hoặc thay đổi công năng, cải tạo trong quá trình sử dụng tại cơ quan chuyên môn về xây dựng thực hiện theo quy định tại khoản 4, Điều 6, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Các trường hợp thuộc diện thẩm duyệt thiết kế điều chỉnh về PCCC tại cơ quan Công an thực hiện theo quy định tại khoản 3, Điều 46, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Bên cạnh đó, tài liệu cũng hướng dẫn chi tiết nội dung thẩm định của cơ quan quản lý chuyên ngành, người quyết định đầu tư chủ đầu tư. Theo đó, Cơ quan chuyên môn về xây dựng tổ chức thẩm định các nội dung theo quy định tại điểm b khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH, khoản 2, Điều 93, Luật Xây dựng, khoản 2, Điều 6, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Cơ quan đăng kiểm tổ chức thẩm định các nội dung quy định tại Điểm c khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH. Đối với Cơ quan Công an tổ chức thẩm định các nội dung được quy định tại điểm d, khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH, khoản 2, Điều 93, Luật Xây dựng, khoản 2, Điều 9, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP.
Riêng đối với người quyết định đầu tư: tổ chức thẩm định các nội dung về khoảng cách PCCC, đường bộ, bãi đỗ, khoảng trống phục vụ hoạt động PCCC, cứu nạn, cứu hộ, giải pháp thoát nạn, dự kiến bậc chịu lửa, giải pháp ngăn cháy, chống cháy lan, giải pháp chống khói đối với báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng (điểm a, khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH); tổ chức thẩm định các nội dung về khoảng cách PCCC, đường bộ, bãi đỗ, khoảng trống phục vụ hoạt động PCCC, cứu nạn, cứu hộ, giải pháp thoát nạn, dự kiến bậc chịu lửa, giải pháp ngăn cháy, chống cháy lan, giải pháp chống khói, thống điện phục vụ phòng cháy và chữa cháy, phương tiện, hệ thống phòng cháy và chữa cháy đối với báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng không thuộc diện thẩm định dự án của cơ quan chuyên môn về xây dựng theo quy định của pháp luật về xây dựng nhưng thuộc diện thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy (điểm a, khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH).
Đối với Chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình: Nếu công trình không thuộc diện phải thẩm định thiết kế xây dựng triển khai sau khi dự án được phê duyệt tại cơ quan chuyên môn về xây dựng theo quy định của pháp luật về xây dựng nhưng thuộc diện thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy của cơ quan Công an: tổ chức thẩm định các nội dung về khoảng cách PCCC, đường bộ, bãi đỗ, khoảng trống phục vụ hoạt động PCCC, cứu nạn, cứu hộ, giải pháp thoát nạn, dự kiến bậc chịu lửa, giải pháp ngăn cháy, chống cháy lan, giải pháp chống khói đối với thiết kế xây dựng triển khai sau khi dự án được phê duyệt (điểm đ, khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH). Công trình không thuộc diện thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy của cơ quan Công an: tổ chức thẩm định các nội dung về hệ thống điện phục vụ phòng cháy và chữa cháy; phương tiện, hệ thống phòng cháy và chữa cháy đối với thiết kế xây dựng triển khai sau khi dự án được phê duyệt (điểm đ, khoản 2, Điều 17, Luật PCCC và CNCH).
Cùng với đó, Cục đã hướng dẫn về công tác nghiệm thu về PCCC. Theo quy định tại khoản 19, Điều 2, Luật PCCC và CNCH, kiểm tra công tác nghiệm thu về PCCC là việc cơ quan quản lý chuyên ngành có thẩm quyền kiểm tra kết quả nghiệm thu về PCCC đối với dự án đầu tư xây dựng công trình, công trình, phương tiện giao thông. Cơ quan chuyên môn về xây dựng tổ chức kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy trước khi đưa công trình, phần công trình, hạng mục công trình vào sử dụng đối với công trình, phần công trình, hạng mục công trình đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy trước đó theo quy định tại điểm b, khoản 1, Điều 17 của Luật PCCC và CNCH và thuộc đối tượng phải kiểm tra công tác nghiệm thu chất lượng công trình xây dựng theo quy định của pháp luật về xây dựng (điểm a, khoản 5, Điều 17, Luật PCCC và CNCH). Cơ quan đăng kiểm tổ chức kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy đối với phương tiện giao thông đã được cơ quan đăng kiểm thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy trước đó theo quy định tại điểm c khoản 1, Điều 17, của Luật PCCC và CNCH khi kiểm tra và cấp Giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường (điểm b, khoản 5, Điều 17 Luật PCCC và CNCH). Đối với Cơ quan Công an: kể từ ngày 01/7/2026, không thực hiện thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy đối với các công trình đã được cơ quan Công an thẩm định thiết kế về PCCC, thủ tục nghiệm thu về PCCC đối với các dự án, công trình đã được cơ quan Công an thẩm duyệt thiết kế về PCCC theo quy định tại Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026.
Ngoài ra, để thống nhất và thực hiện nghiêm túc, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đã hướng dẫn nghiệm thu về PCCC của chủ đầu tư, chủ sở hữu. Các công trình, phương tiện giao thông thuộc diện phải thẩm định/thẩm duyệt thiết kế về PCCC, trước khi đưa vào khai thác, sử dụng, chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông có trách nhiệm tổ chức nghiệm thu các yêu cầu về PCCC theo thiết kế về PCCC đã được thẩm định/thẩm duyệt (khoản 1, điều 18, Luật PCCC và CNCH và khoản 3, Điều 46, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP). Đối với các công trình, phương tiện giao thông không thuộc diện phải thẩm định/thẩm duyệt thiết kế về PCCC, trước khi đưa vào khai thác, sử dụng, chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông có trách nhiệm tổ chức nghiệm thu các yêu cầu về PCCC theo thiết kế về PCCC đã được người quyết định đầu tư, chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông phê duyệt.
Cùng với đó, ban hành kèm theo Công văn số 3038/C07-P3,P4 là quy định về trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, đơn vị tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát, đơn vị thi công về PCCC trong hoạt động đầu tư xây dựng công trình. Một lần nữa, tiếp tục khẳng định trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình trong hoạt động đầu tư xây dựng công trình thực hiện theo quy định tại khoản 1, Điều 12, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Đối với đơn vị tư vấn thiết kế, trách nhiệm của đơn vị tư vấn thiết kế được quy định tại khoản 4, Điều 12, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Trách nhiệm của đơn vị tư vấn giám sát thi công được quy định cụ thể tại khoản 5, Điều 12, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP. Trách nhiệm của đơn vị thi công xây dựng được quy định cụ thể tại khoản 6, Điều 12, Nghị định số 105/2025/NĐ-CP.
Trên đây là một số nội dung hướng dẫn thực hiện các quy định của pháp luật về thẩm định thiết kế, nghiệm thu về PCCC. Đối với cán bộ chiến sĩ trực tiếp làm công tác thẩm định thiết kế về PCCC cần quán triệt thực hiện một cách nghiêm túc, có hiệu quả, chất lượng, bảo đảm tính thống nhất về nhận thức và tổ chức thực hiện. Các đơn vị địa phương tiếp tục nghiên cứu tổ chức chuyển giao tài liệu hướng dẫn đến chủ đầu tư và những cá nhân có liên quan bằng phương thức điện tử, kết hợp tuyên truyền, hướng dẫn tại Hội nghị, tọa đàm… để các quy định của Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP cũng như các quy định của pháp luật về PCCC và CNCH sớm đi vào cuộc sống./.
Hoàng Hải (Khoa Nghiệp vụ cơ bản)