Trưa, nhiều phòng, ban ở trụ sở Cảnh sát PC&CC TP Hồ Chí Minh đóng cửa. Tại Phòng Tổng đài 114 của Trung tâm Chỉ huy, cửa vẫn mở toang, bên trong 5 cán bộ vẫn trong tư thế tập trung, sẵn sàng để tiếp nhận tin báo sự cố từ người dân và các nhiệm vụ khác khi có yêu cầu. Vừa cầm ly cà phê trên tay, chưa kịp uống, Trung úy Nguyễn Thanh Bình vội thả xuống bàn để nghe điện thoại khi chuông chưa reng hết hồi đầu tiên. “A lô, Tổng đài 114 xin nghe!” - giọng Trung úy Bình dõng dạc. “Một nhà dân trong hẻm 56 đường An Bình, quận 5 đang cháy lớn chú ơi!”, đầu dây bên kia, một phụ nữ báo tin. Nghe vậy, Trung úy Bình hỏi lại: “Xin chị cho biết cụ thể số nhà”.
Trong lúc người báo tin lúng túng, Trung úy Bình tinh nhạy điện thoại hỏi ngay Công an phường 6, quận 5 và nắm rõ địa chỉ nhà bị cháy là 12/28B đường Nguyễn Văn Đừng. Lúc này, các cán bộ còn lại trong phòng trực liên tục thao tác trên máy, người điện báo cho đơn vị chữa cháy gần nhất, người thống kê và định vị các trụ nước chữa cháy xung quanh căn nhà bị cháy, người điện báo Ban Giám đốc để triển khai phương án dập lửa… Tích tắc, các thông tin cần thiết được Trung tâm Chỉ huy chuyển đến các bộ phận trực tiếp chữa cháy. Trong lúc lực lượng chiến đấu đang chữa cháy tại hiện trường, Trung úy Bình và các cán bộ Trung tâm chỉ huy vẫn “dán mắt” vào máy trực để sẵn sàng hỗ trợ khi được yêu cầu. 20 phút sau, người phụ nữ báo tin ban đầu lại điện vào tổng đài 114, giọng không còn lúng túng mà hớn hở: “Cảm ơn chú Cảnh sát PCCC nhiều lắm, đám cháy vừa được dập tắt, không có người thương vong, 3 nhà bên cạnh không bị cháy lan”. Nghe vậy, Trung úy Bình thở phào, quay sang cười tươi: “Hạnh phúc của tụi em chỉ có vậy thôi!”.
Theo Đại tá Lê Tấn Bửu - Giám đốc Cảnh sát PC&CC TP Hồ Chí Minh, tuy không trực tiếp chiến đấu nhưng Trung tâm Chỉ huy, Cảnh sát PC&CC TP Hồ Chí Minh lại giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc ứng phó với các sự cố, tình huống xấu, nhất là cháy, nổ, CNCH. Bởi lẽ, nếu một trong số các nhiệm vụ của trung tâm như: tiếp nhận tin, chỉ đường đi gần nhất, đưa phương án tác chiến… bị chậm, chệch, thiếu, hoặc không chính xác thì tính hiệu quả trong chiến đấu giảm đi rất nhiều, trong cháy, nổ đôi khi phải đánh đổi bằng cả tính mạng con người. Chính vì vậy, tại Trung tâm Chỉ huy, các cán bộ, chiến sỹ không cho phép mình thiếu chuẩn trong công việc dù chỉ một giây, hay một con số nhỏ nhất. Đó là trách nhiệm nghề nghiệp và còn là cái tâm của người chiến sỹ Cảnh sát PCCC đối với dân.
Cán bộ, chiến sỹ nhận tin báo cháy, cứu nạn, cứu hộ từ người dân.
10 năm xây dựng, chiến đấu, trưởng thành và phục vụ nhân dân là chặng đường không dài nhưng đủ để Cảnh sát PC&CC TP Hồ Chí Minh nói chung, Trung tâm Chỉ huy nói riêng khắc họa rõ nét đẹp của người lính chữa cháy: “Vì nước quên thân, vì dân phục vụ”. Trong hàng trăm câu chuyện bất chấp hiểm nguy để cứu người của người lính chữa cháy thành phố, câu chuyện cứu sống 2 cụ già 70 tuổi mắc kẹt trong nhà bị cháy nằm cuối hẻm 80 Dương Quảng Hàm, quận Gò Vấp vào tối 2/6/2016 là cảm động nhất. Đã hơn 3 tháng trôi qua nhưng cảm giác hồi hộp và vỡ òa ở Thiếu tá Bùi Thị Sim - người có thâm niên lâu nhất tại Trung tâm Chỉ huy với 33 năm gắn bó với công tác PCCC vẫn hiện rõ khi nhắc lại diễn biến việc chữa cháy, cứu người hôm ấy.
Chị kể: “Tối đó, tôi vừa nhấc điện thoại nghe, đầu dây bên kia - giọng một người nữ nói như hấp hối. Chị này cho biết sống cạnh căn nhà đang cháy, trong nhà có 2 cụ già chưa thoát được ra ngoài, trong khi lửa bùng lên dữ dội. Nghe vậy tôi cũng bị cuống theo”. Tuy nhiên, bằng tinh thần “thép” của người lính, Thiếu tá Sim vẫn cố giữ bình tĩnh, điện cho đơn vị chữa cháy gần nhất và trích chỉ lộ trình tiếp cận căn nhà bị cháy một cách cụ thể để lực lượng chữa cháy và CNCH di chuyển nhanh. “Trong lúc lực lượng chiến đấu đang di chuyển, tôi vẫn không ngừng gọi điện vừa thúc giục vừa động viên anh em bằng mọi cách phải cứu được 2 cụ. 15 phút sau, đang lúc lo lắng, bộ đàm của chỉ huy hiện trường báo về, đã cứu thành công hai người ra khỏi đám cháy và cho biết nếu báo cháy chậm khoảng 2 phút, tính mạng hai nạn nhân khó đảm bảo. Lúc đó, tôi như vỡ òa hạnh phúc”, Thiếu tá Sim kể lại. Vụ việc đó nhắc nhở chị một lần nữa phải sống và làm việc hết mình dù trong bất cứ hoàn cảnh nào, khi mọi người sống yên bình, lúc đó cuộc sống của chị mới hạnh phúc trọn vẹn.
Không chỉ cứu người trong lửa, nạn nhân đuối nước trên sông, biển, cán bộ chiến sỹ Trung tâm Chỉ huy còn góp sức mình cứu sống cả người bị tai nạn giao thông, bị đâm chém. Đầu năm 2015, ba Tổng đài 113 (Cảnh sát phản ứng nhanh) – 114 (Cảnh sát PCCC) – 115 (cấp cứu) sáp nhập, hỗ trợ thông tin. Điều này đồng nghĩa với việc trách nhiệm công việc của cán bộ, chiến sỹ Trung tâm Chỉ huy nặng nề hơn, vất vả hơn. Tuy nhiên, điều đó không làm mất đi nụ cười tươi trong mỗi giờ làm việc, đặc biệt còn góp phần cứu sống nhiều nạn nhân khi làm tốt nhiệm vụ - báo tin sớm. Nói như Trung tá Nguyễn Mạnh Trưởng - Phó Phòng Tham mưu, phụ trách Trung tâm Chỉ huy là “việc nhiều, giúp được nhiều người bị nạn thì hạnh phúc của mình sẽ tròn đầy hơn, mà hạnh phúc tràn đầy hơn thì cuộc sống này sẽ ý nghĩa hơn và mình sẽ mãi làm việc tích cực, hết mình để công việc luôn đạt được kết quả tốt nhất”. Có lẽ sống và làm việc hết mình như vậy nên gần như tất cả các tin báo đến tổng đài tổng (113-114-115) đều được các cán bộ, chiến sỹ Trung tâm Chỉ huy can thiệp, hỗ trợ kịp thời.
Một ngày tháng 5/2016, tổng đài tiếp nhận tin báo từ một phụ nữ báo tin con gái mình bị bắt cóc. Tuy nội dung tin báo không nằm trong lĩnh vực chuyên trách của đơn vị, thế nhưng sau khi chuyển thông tin đến Công an địa phương, Trung tâm Chỉ huy cũng nhanh chóng phối hợp với các lực lượng khác triển khai kế hoạch phối hợp cùng Công an quận 10, Phòng Cảnh sát Phản ứng nhanh (PC64B) – Công an TP Hồ Chí Minh tiếp cận khu vực bé gái bị bắt cóc là công viên Lê Thị Riêng, quận 10 để giải cứu. Kết quả, cuộc giải cứu thành công, bé gái được trở về với cha mẹ an toàn trước khi bị kẻ xấu mang ra nước ngoài. Đây là một trong số hàng trăm lần hỗ trợ các đơn vị y tế, cảnh sát khác tổ chức cứu người thành công ở nội dung tin báo ngoài lĩnh vực chuyên trách của cán bộ, chiến sỹ Trung tâm Chỉ huy.
Công việc tại Trung tâm Chỉ huy luôn vất vả, lịch trình làm việc xuyên suốt ngày đêm, tuy vậy cá nhân mỗi cán bộ, chiến sỹ Trung tâm Chỉ huy chưa một lần chủ quan, có thái độ ứng xử thiếu chuẩn mực với dân, hay vi phạm trong nghiệp vụ. Trung tá Nguyễn Mạnh Trưởng cho biết thêm, để tiếp tục nâng cao hiệu quả trong công việc, ngoài việc thường xuyên quán triệt tư tưởng, tác phong làm việc cho cán bộ, lãnh đạo Phòng Tham mưu còn kiến nghị Ban Giám đốc Cảnh sát PC&CC TP Hồ Chí Minh trang bị, đưa vào sử dụng nhiều thiết bị, móc móc hiện đại. Trong đó, hệ thống cảnh báo cháy G-SAFE, ECHOP được kết nối rộng rãi từ trung tâm đến các cơ sở sản xuất, kinh doanh, qua đó các nguy cơ cháy được xử lý ngay khi mới phát sinh, hạn chế cháy nổ xảy ra và hậu quả để lại. Đặc biệt là thiết kế thành công hệ thống xử lý văn bản điện tử, ứng dụng điện tử phục vụ cải cách hành chính hoặc phần mềm ứng dụng định vị, gọi báo cháy, cấp cứu, cứu nạn, cứu hộ khẩn cấp trên điện thoại di động phục vụ rộng rãi và miễn phí cho người dân.
Thực tế cho thấy, trong cuộc chiến chống “giặc lửa”, ứng phó với các tai nạn, sự cố của Cảnh sát PC&CC TP Hồ Chí Minh và các lực lượng nghiệp vụ ở TP Hồ Chí Minh, các cán bộ, chiến sỹ Trung tâm Chỉ huy – Cảnh sát PC&CC TP luôn giữ vai trò quan trọng như những “chiếc la bàn” chỉ đường, dẫn lối cho những người lính 114 hoàn thành tốt nhiệm vụ. Họ xứng đáng được mang tên gọi “Những chiếc la bàn giữ bình yên thành phố mang tên Bác”.
Nguyễn Quang