Hiện nay, tàu, xuồng đệm khí được sử dụng rộng rãi và có hiệu quả cao trong công tác tìm kiếm cứu nạn, cứu hộ, hoạt động quân sự, hải quan, du lịch, thể thao dưới nước,... tại nhiều nước trên thế giới. Tàu đệm khí cỡ nhỏ Neoteric model 5852 là sản phẩm do Tập đoàn Neoteric Hovercraft (Hoa Kỳ) nghiên cứu và sản xuất. Do đặc thù tàu có kích thước nhỏ, tốc độ cao, hoạt động linh hoạt trong nhiều môi trường khác nhau nên được quan tâm ứng dụng trong cả lĩnh vực quân sự và dân sự.
Hình 1: Tàu đệm khí Neoteric model 5852.
Tàu đệm khí Neoteric model 5852 có tổng tải trọng lên đến 545kg (khoảng 7 người), có thể hoạt động liên tục 2,4 giờ ở tốc độ hành trình. Tàu có khả năng hoạt động trong môi trường có tốc độ gió tối đa 39km/giờ, nhiệt độ từ -34°C đến 43°, độ dốc khởi hành của tàu lên đến 15% và có thể hoạt động trên các địa hình như: mặt nước (nước mặn, nước ngọt,…), cát, bùn, cỏ ngắn, đầm lầy, sa mạc phẳng, băng và tuyết. Tốc độ di chuyển tối đa của tàu đệm khí Neoteric model 5852 lên đến 80km/giờ trên mặt nước, từ 48 - 72km/giờ khi di chuyển trên bãi bồi và từ 48 - 64km/giờ khi di chuyển trên đất liền (có cỏ ngắn). Ngoài ra, tàu có thể di chuyển lùi trên mặt nước với tốc độ khoảng 40km/giờ (có hệ thống đảo chiều luồng không khí) và có khả năng hoạt động ở chế độ lơ lửng tại chỗ. Độ ồn tối đa khi hoạt động của tàu là 87dB (theo Tiêu chuẩn SAE J192a).
Hình 2: Tàu có thể hoạt động trong nhiều điều kiện môi trường khác nhau.
Tàu có trọng lượng 353 ± 7kg, thân tàu được chế tạo từ hợp kim nhẹ và sợi thuỷ tinh, kết hợp với bọt Urethane giúp tăng độ bền, giảm trọng lượng và dễ dàng sửa chữa, bảo dưỡng. Chiều dài của tàu là 4,78m, chiều rộng là 2,54m và chiều cao là 1,37m khi đệm cao su được bơm căng khí. Kích thước khoang cabin là 2,74 x 1.27 x 0,44m.
Hình 3: Khoang cabin và bảng điều khiển của tàu đệm khí.
Tàu có hệ thống cánh quạt đẩy gồm 12 cánh quạt hướng trục với đường kính là 711mm, tốc độ quay 3.180 vòng/phút. Khoảng 1/3 tổng lượng khí do hệ thống cánh quạt cung cấp được chuyển đến đệm khí nâng. Đệm khí nâng được làm từ cao su tổng hợp có khả năng chống mài mòn, chịu lực va chạm mạnh, áp suất đệm trung bình khi hoạt động là 0,86Pa.
Hình 4: Hệ thống cánh quạt đẩy và hệ thống đảo chiều luồng không khí trên tàu.
Tàu đệm khí Neoteric model 5852 sử dụng động cơ có dung tích xi lanh 939cc, 2 kỳ, 3 xi-lanh, làm mát bằng chất lỏng, hệ thống khởi động bằng mô tơ điện sử dụng 02 bình ắc quy loại 12V, vật liệu chế tạo từ hợp kim nhôm, có trọng lượng 49kg. Động cơ này sản sinh ra công suất 100 mã lực (74kw) tại tốc độ vòng tua 6300 vòng/phút. Hệ thống truyền động loại Bánh răng PolyChain loại 32 răng và 64 răng trên trục động cơ và cánh quạt, nối bằng dây đai carbon HTD. Vòng bi trục quạt đường kính 31,38mm.
Hình 5: Động cơ của tàu đệm khí Neoteric model 5852 có công suất 100HP.
Tàu đệm khí Neoteric model 5852 được trang bị hệ thống còi, đèn tín hiệu ưu tiên, đèn pha, đèn bảng điều khiển tùy chọn, hệ thống định vị GPS, mái che khoang cabin, cáng cứu thương kèm bộ gá lắp cố định và bộ dụng cụ sửa chữa, bảo dưỡng cơ bản.
Hình 6: Sử dụng tàu đệm khí Neoteric model 5852 trong công tác tìm kiếm, cứu nạn.
Hiện nay tàu đệm khí cỡ nhỏ Neoteric model 5852 đã được trang bị và hoạt động tích cực trong Binh chủng Công binh - Quân đội nhân dân Việt Nam. Với những ưu điểm nổi bật trên, thiết nghĩ việc sử dụng tàu, xuống đệm khí là một trong các công cụ cần thiết và hiệu quả, phù hợp trong công tác tìm kiếm cứu nạn, cứu hộ người dân của lực lượng Cảnh sát PCCC&CNCH./.
Theo Trung Thành - Mạnh Khang
Cục Cảnh sát PCCC&CNCH