Hiện nay, các thiết bị chữa cháy tự động nhỏ gọn, hiệu quả cao đang được nghiên cứu và phát triển rất mạnh mẽ. Ống chữa cháy tự động Proteng là một sản phẩm được nghiên cứu và phát triển bởi Efectis ở Hà lan, cho ra đời vào đầu năm 2017. Ống chữa cháy tự động Proteng được thử nghiệm và đánh giá hiệu quả dể dập tắt các đám cháy như thiết bị công nghệ thông tin (cây máy tính để bàn), Thiết bị điện ( tủ điện) hay khoang động cơ ô tô. Ống chữa cháy tự động Proteng có đường kính 18mm, bên trong ống được bơm đầy khí chữa cháy FM200 (Heptafluoropropane). Ống chữa cháy được điều áp và bịt kín đầu cuối. Ống chữa cháy được đặt cố định vào các khoang kín của thiết bị.

Ống chữa cháy tự động Proteng

Nếu đám cháy xảy ra, nhiệt độ trong khoang thiết bị sẽ tăng lên, làm tăng nhiệt độ của ống chữa cháy tự động Proteng dẫn đến áp suất bên trong đường ống cũng tăng lên. Khi nhiệt độ tăng tới 120⁰C, ống chữa cháy sẽ nổ giải phóng khí FM200 dập tắt đám cháy. Vị trí ống chữa cháy tự động Proteng nổ thướng là vị trí tiếp xúc với nguồn nhiệt sớm nhất và cao nhất. Ống chữa cháy tự động Proteng có 4 sản phẩm chính dược mô tả như bảng sau:

Tên sản phẩm	Chiều dài ống (cm)	Lượng chấy chữa cháy FM200 (gram)	Thể tích bảo vệ tối đa (m3)
Proteng IT	40	100	0,25
Proteng Electro	100	250	0,5
Proteng Engine	210	500	1
Proteng Ago Tir	400	1000	2

  Ống chữa cháy tự động Proteng IT phù hợp để chữa cháy cho không gian nhỏ kín có chứa linh kiện điện tử, thiết bị điện như: Khoang cây máy tính, hộp chứa thiết bị điện….có không gian kín bên trong được giới hạn đến 0,25m³. – Nguyên tắc hoạt động: Ống chữa cháy được cấu tạo bằng nhựa polyamide có đường kính 18mm và dài 40cm, được bơm 100gram khí FM200 duy trì áp suất 5bar ở nhiệt độ 20⁰C. Khi đốt nóng áp suất trong ống chữa cháy tăng lên 15bar ở 100⁰C và khi nhiệt độ đạt tới 120⁰C ống sẽ phát nổ giải phóng khí FM200. Khí FM200 sẽ thoát ra ở vị trí nổ nơi tiếp xúc với nhiệt độ cao nhất của ngọn lửa để dập tắp ngọn lửa. Khí FM200 không gây hại đến các thiết bị điện tử. Ống chữa cháy tự động Proteng được đặt phía trên cùng của vỏ máy tính Dell. Dưới đấy đặt khay sắt để đốt lửa. Thử nghiệm lần 1: cây máy tính được để hở không lắp tấm bảo vệ bên trái của cây máy tính. Kết quả thử nghiệm sau 2 phút 45 giây ống chữa cháy tự động Proteng IT được kích hoạt và dập tắt đám cháy ngay lập tức. Thử nghiệm lần 2: cây máy tính được lắp tấm bảo vệ kín. Kết quả thử nghiệm sau 1 phút 50 giây ống chữa cháy tự động Proteng IT được kích hoạt và dập tắt đám cháy.
Ống chữa cháy tự động Proteng Electro phù hợp trong không gian kín nhỏ như: Tủ điện, thiết bị điện, công nghệ thông gió và những thiết bị tương tự, không gian kín giới hạn đến 0,5m³. Nguyên tắc hoạt động của ống chữa cháy tự động Proteng Electro tương tự như ống chữa cháy tự dộng Proteng IT. Thử nghiệm: Ống chữa cháy tự động Proteng Electro được lắp phía trên cùng của tủ điện bằng thép, tủ có cửa xoay, kích thước tủ là 100 x 60 x 25cm. Cánh cửa tủ để mở để duy trì nguồn cung cấp oxy. Thử nghiệm lần 1: Đặt khay lửa cách nóc tủ 60cm, đốt lửa và bắt đầu đo thời gian. Kết quả thử nghiệm sau 2 phút 45 giây ống chữa cháy tự động Proteng Electro được kích hoạt và dập tắt đám cháy ngay lập tức. Thử nghiệm lần 2: Đặt khay lửa tại đáy tủ, đốt lửa và bắt đầu đo thời gian. Kết quả thử nghiệm sau 4 phút 45 giây ống chữa cháy tự động Proteng Electro được kích hoạt và dập tắt đám cháy ngay lập tức.
Ống chữa cháy tự động Proteng Engine phù hợp dùng để bảo vệ các khoang động cơ kín giới hạn đến 1m³ dành cho các loại xe ô tô, xe buýt, xe tải và các phương tiện cơ giới khác. không gian kín giới hạn đến 1m³. Nguyên tắc hoạt động của ống chữa cháy tự động Proteng Engine tương tự như ống chữa cháy tự dộng Proteng IT và Proteng Electro. Ống chữa cháy tự động Proteng Engine được lắp trên nắp ca pô của xe ô tô 5 chỗ. Ắc quy được tháo ra khỏi khoang động cơ, nắp ca pô được mở ra để duy trì nguồn cung cấp  ô xy. Đốt lửa và bắt đầu đo thời gian. Thử nghiệm 1: vị trí đám cháy được đặt ngay vị trí vừa tháo ắc quy. Sau 45 giây ống chữa cháy tự động Proteng Engine được kích hoạt và dập tắt đám cháy. Thử nghiệm 2: vị trí đám cháy đặt sâu bên trong khoang máy. Sau 6 phút 30 giây ống chữa cháy tự động Proteng Engine được kích hoạt và dập tắt đám cháy.   Ống chữa cháy tự động Ago Tir phù hợp dùng để bảo vệ các khoang chứa động cơ kín lớn như các loại máy nông nghiệp, xe buýt lớn, xe tải lớn và các loại máy công trình, có không gian khoang máy giới hạn đến 2m³. Tuy nhiên ống chữa cháy tự động Ago Tir chưa được thử nghiệm. Ống chữa cháy tự động Proteng có khả năng dập tắt hiệu quả các đám cháy mới chớm xảy ra trong các không gian kín. Ống chữa cháy tự động Proteng hiệu quả với các đám cháy loại A và B.

Tiến Sơn (Khoa Tự động và phương tiện kỹ thuật PCCC)

Tài liệu tham khảo

1. Efectis Nederland 2017-Efectis-R000223 januari 2017 D&S BVBA Proteng
2. https://www.kang-tech.sk/en/prod/automatic-fire-extinguishing-system-proteng/