Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia được đẩy mạnh, Công an tỉnh Ninh Bình đã xây dựng, hoàn thiện Chatbot AI chuyên biệt về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH), góp phần đổi mới phương thức tuyên truyền, phổ biến pháp luật, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tiếp cận thông tin về PCCC và CNCH nhanh chóng, thuận tiện. Sáng kiến vừa được Hội đồng xét, công nhận sáng kiến cấp cơ sở năm 2026 của Công an tỉnh Ninh Bình họp công nhận thông qua.
Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn
Xây dựng Chatbot AI trong lĩnh vực PCCC và CNCH bám sát chủ trương, nhiệm vụ Đề án chuyển đổi số toàn diện trong Công an tỉnh Ninh Bình đến năm 2030. Chatbot AI trong lĩnh vực PCCC và CNCH là nguồn dữ liệu quan trọng, đầy đủ phục vụ công tác quản lý nhà nước về PCCC và CNCH; giải đáp tự động các khó khăn, vướng mắc về kiến thức pháp luật, quy định trang bị, lắp đặt phương tiện, thiết bị, hệ thống PCCC theo các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về PCCC; tuân thủ đúng quy định về bảo vệ bí mật nhà nước.
Ứng dụng Chatbot AI xuất phát từ yêu cầu thực tiễn của Ninh Bình về phát triển đô thị, công nghiệp, du lịch và dịch vụ kéo theo số lượng cơ sở sản xuất, kinh doanh trên địa bàn ngày càng gia tăng, đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quản lý nhà nước, tuyên truyền, phổ biến pháp luật và hướng dẫn kiến thức, kỹ năng PCCC và CNCH.
Trong khi đó, nhu cầu tra cứu các quy định pháp luật, thủ tục hành chính, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và kiến thức, kỹ năng PCCC và CNCH của người dân, doanh nghiệp ngày càng lớn. Hệ thống văn bản trong lĩnh vực PCCC và CNCH có khối lượng lớn, thường xuyên có sự thay đổi, điều chỉnh và cập nhật mới, đòi hỏi phương thức tiếp cận thông tin nhanh chóng, thuận tiện và phù hợp với xu hướng chuyển đổi số.
Một số hình ảnh tại buổi họp xét công nhận sáng kiến.
Ứng dụng AI xây dựng trợ lý số chuyên ngành PCCC và CNCH
Chatbot AI trong công tác PCCC và CNCH được xây dựng nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tra cứu các quy định pháp luật, thủ tục hành chính, kiến thức và kỹ năng về PCCC và CNCH thông qua hình thức hỏi – đáp bằng ngôn ngữ tự nhiên.
Hệ thống được xây dựng trên cơ sở kho dữ liệu chuyên ngành gồm các văn bản quy phạm pháp luật, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và tài liệu hướng dẫn về PCCC và CNCH. Đơn vị đã xây dựng, chuẩn hóa bộ dữ liệu với hơn 3.000 chủ đề và phần mềm huấn luyện với khoảng 60.000 câu hỏi - đáp, phục vụ nhu cầu tra cứu, tìm hiểu thông tin của người dân và doanh nghiệp (nội dung câu hỏi, câu trả lời bảo đảm tính xác tuyệt đối theo tài liệu biên soạn). Bên cạnh đó, phần mềm Chat bot AI tự sinh câu trả lời trên cơ sở nguồn dữ liệu chuẩn đầu bào của hệ thống, bảo đảm 100% câu hỏi của người dân và doanh nghiệp được AI trả lời với nội dung đáp ứng yêu cầu cơ bản nhất.
Chatbot được phát triển trên nền tảng kết hợp nhiều công nghệ trí tuệ nhân tạo, gồm xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP), mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) và công nghệ truy xuất thông tin tăng cường (RAG). Qua đó, hệ thống có khả năng tiếp nhận câu hỏi bằng ngôn ngữ tự nhiên, xác định nội dung người dùng cần tìm kiếm, truy xuất thông tin từ kho dữ liệu chuyên ngành và tạo câu trả lời phù hợp.
Trong đó, các câu hỏi, nội dung thường gặp được chuẩn hóa để hệ thống phản hồi nhanh; công nghệ RAG cho phép truy xuất thông tin từ kho dữ liệu chuyên ngành trước khi tạo câu trả lời, góp phần bảo đảm nội dung có căn cứ và hạn chế thông tin không chính xác. Hệ thống có khả năng tích hợp trên website, thiết bị di động và mã QR, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận thông tin về PCCC và CNCH.
Hoàn thành trước tiến độ, được công nhận sáng kiến cấp cơ sở
Theo kế hoạch, Chatbot AI về PCCC dự kiến hoàn thành trong tháng 10/2026. Tuy nhiên, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Giám đốc Công an tỉnh, Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH đã tập trung nhân lực, khẩn trương nghiên cứu, xây dựng và hoàn thiện hệ thống trong tháng 7/2026, sớm hơn tiến độ đề ra.
Ngày 18/8/2026, Hội đồng xét, công nhận sáng kiến cấp cơ sở đợt 1 năm 2026 của Công an tỉnh Ninh Bình đã xét, công nhận Chatbot AI trong công tác PCCC và CNCH là sáng kiến cấp cơ sở.
Việc hoàn thành và được công nhận sáng kiến cho thấy tinh thần chủ động, sáng tạo của cán bộ, chiến sĩ Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH trong nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới vào thực tiễn công tác.
Thời gian tới, Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH - Công an tỉnh Ninh Bình tiếp tục hoàn thiện hệ thống, cập nhật, chuẩn hóa và mở rộng kho dữ liệu; nâng cao khả năng xử lý ngôn ngữ tự nhiên, bổ sung các nhóm nội dung thiết thực phục vụ người dân, doanh nghiệp, từng bước mở rộng ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong công tác tuyên truyền, hướng dẫn và quản lý nhà nước về PCCC và CNCH.
Việc ứng dụng Chatbot AI là một trong những giải pháp cụ thể nhằm đổi mới phương thức phục vụ người dân, đẩy mạnh chuyển đổi số trong lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH, góp phần xây dựng lực lượng chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Theo Cục Cảnh sát PCCC và CNCH