Tết Nguyên đán cận kề nên nhu cầu mua sắm bắt đầu nhộn nhịp, tại các chợ, trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng bách hóa, trung tâm buôn bán trên địa bàn TP Lai Châu đâu cũng tấp nập người dân mua bán, sắm Tết. Để phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng, các tiểu thương ở các điểm chợ đều dự trữ khá lớn lượng hàng hóa, điều này làm gia tăng nguy cơ xảy ra cháy, nổ gây thiệt hại sẽ rất nặng nề. Do đó, việc kiểm tra, tăng cường tuyên truyền là những biện pháp được Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH – Công an tỉnh Lai Châu tích cực triển khai để đảm bảo an toàn về công tác PCCC&CNCH thời gian trước, trong và sau Tết Canh Tý 2020. Theo thống kê của Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH – Công an tỉnh Lai Châu, trên địa bàn tỉnh Lai Châu hiện nay có khoảng 13 chợ; trong đó có 06 chợ do Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH quản lý và có 07 chợ cấp huyện, thành phố quản lý. Trong dịp Tết, hoạt động kinh doanh, buôn bán tại các chợ này đều gia tăng so với ngày thường với lượng hàng hóa dồn về nhiều, lưu lượng người mua sắm tăng đột biến, kết hợp với khí hậu hanh khô và nhiều yếu tố chủ quan là điều kiện dẫn đến cháy, nổ.
Khu chợ đầu tiên chúng tôi đến kiểm tra là Chợ Trung tâm TP Lai Châu. Chợ đã được xây dựng nhiều năm nay, trước đây là khu chợ cũ, các hộ dân thường lo lắng về nguy cơ cháy, nổ, mất an toàn do đã xuống cấp, tuy nhiên đến cuối năm 2017, khu chợ cũ và chợ tạm siêu thị, cửa hàng bách hóa, trung tâm buôn bán được tháo dỡ để chờ phương án xây chợ mới. Trong khu chợ chính có trên 70 ki - ốt bán hàng. Ban Quản lý chợ cho biết: đơn vị đã cho sửa sang lại hệ thống đường điện, dây chằng mái để đảm bảo an toàn PCCC điện, đồng thời các hộ kinh doanh đã được các cán bộ, chiến sỹ Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH tuyên truyền, hướng dẫn về công tác PCCC. Đối với hệ thống điện có công tơ tổng trước khi đóng chợ sẽ được ngắt. Các tiểu thương trong chợ cũng ý thức được phải thực hiện tốt công tác PCCC để bảo vệ tài sản của mình. Theo đồng chí Thượng tá Phạm Văn Tuấn – Trưởng phòng Cảnh sát PCCC&CNCH – Công an tỉnh Lai Châu: Cùng với Chợ Trung tâm Thành phố, các khu chợ như: Chợ phường Quyết Thắng, Chợ San Thàng và các điểm chợ tập trung ít người như: Chợ Tân Phong, Chợ Trung tâm thương mại… đều được đầu tư xây dựng đã lâu, do vậy, hệ thống PCCC chưa được đầu tư đồng bộ, song các Ban Quản lý chợ cũng đã thành lập các Đội PCCC tại chỗ, trang bị các bình chữa cháy, đối với các hộ kinh doanh cũng đã nhận thức được về công tác PCCC và nâng cao ý thức về PCCC.
Đến chợ đầu mối Lai Châu thuộc phường Đông Phong, TP Lai Châu, theo quan sát của chúng tôi, trong chợ không có các hiện tượng thờ cúng, thắp hương, đốt vàng mã; các quầy, sạp hàng tại chợ đều thực hiện nghiêm các quy định về phòng chống cháy, nổ. Bảng nội quy tại chợ kinh doanh được niêm yết cũng quy định rõ nội dung PCCC như: nghiêm cấm việc thờ cúng đốt nhanh, đèn vàng mã, đun nấu dưới mọi hình thức; khi mất điện hoặc nghỉ bán, hoặc ngắt tất cả các thiết bị tiêu thu điện, không câu mắc, sử dụng điện không đảm bảo an toàn... nhằm hạn chế thấp nhất nguy cơ cháy, nổ có thể xảy ra. Ban Quản lý chợ cho biết: chợ đầu mối Lai Châu mới đi vào hoạt động gần 2 năm, do Công ty TNHH số 10 Lai Châu làm chủ đầu tư do vậy cũng đã được đầu tư hệ thống PCCC chuẩn theo quy định của Luật PCCC như: đảm bảo khoảng cách an toàn về PCCC, ngăn cháy, chống cháy lan, bậc chịu lửa của các hạng mục công trình, có bố trí hệ thống báo cháy tự động, hệ thống chữa cháy, điện, chống sét; hệ thống đường, lối thoát nạn, điện chiếu sáng sự cố chỉ dẫn thoát nạn… Bên cạnh đó, Ban Quản lý chợ đầu mối tỉnh Lai Châu luôn chú trọng công tác đảm bảo an toàn vệ sinh lao động, PCCC, coi đây là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu trong hoạt động sản xuất, kinh doanh ở chợ. Bà Ngô Thị Nga - Trưởng ban Quản lý chợ đầu mối tỉnh Lai Châu chia sẻ: chợ có hơn 200 hộ đang kinh doanh buôn bán nên hàng hóa thường xuyên được tập kết về chợ với số lượng rất lớn. Trong chợ được bố trí lắp đặt đủ các phương tiện chữa cháy tại chỗ như: bể chứa nước dự phòng với khối lượng 400m3, 2 họng chữa cháy và nhiều thiết bị, dụng cụ chữa cháy khác. Ban Quản lý chợ thường xuyên tổ chức các đợt kiểm tra đột xuất việc chấp hành các quy định về phòng chống cháy, nổ ở các sạp, ki-ốt có khả năng xảy ra cháy, nổ cao như: quần áo, giày dép, hàng nhang, hàng giấy... Bố trí cán bộ tuyên truyền nguy cơ và các biện pháp PCCC trên hệ thống loa phát thanh của chợ, nhắc nhở bà con tiểu thương chấp hành nghiêm các quy định về PCCC, từng bước nâng cao ý thức của các tiểu thương trong công tác phòng chống cháy, nổ. Đồng thời, tổ chức cho tiểu thương ký cam kết đảm bảo an toàn PCCC. Ban Quản lý chợ cũng thành lập Đội PCCC gồm 11 người do Trưởng ban Quản lý chợ làm Đội trưởng. Đội PCCC chợ đã tham gia các lớp tập huấn PCCC do Công ty TNHH số 10 Lai Châu phối hợp với Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH tổ chức, sử dụng thành thạo bình chữa cháy và triển khai tốt các phương án chữa cháy tại chỗ khi có cháy nổ xảy ra. Hàng năm, Ban Quản lý cũng dành một phần kinh phí để phục vụ cho công tác tuyên tuyền, bồi dưỡng nghiệp vụ, mua sắm bổ sung phương tiện chữa cháy và thực tập phương án chữa cháy... xử lý kịp thời các sự cố, không để xảy ra cháy lan, cháy lớn. Đặc biệt, vào thời gian trước Tết Nguyên đán, để đảm bảo an toàn tính mạng và tài sản cho các tiểu thương mua bán tại chợ, Ban Quản lý chợ tăng cường tổ chức kiểm tra bảo dưỡng lại toàn bộ hệ thống PCCC tại chợ, phối hợp với lực lượng PCCC&CNCH kiểm tra các điều kiện an toàn phòng, chống cháy, nổ tại chợ; hướng dẫn các tiểu thương thực hiện các quy định của pháp luật trong kinh doanh, đồng thời xử lý nghiêm đối với các trường hợp cố tình vi phạm; duy trì lực lượng thường trực về PCCC, kết hợp kiểm tra, tuyên truyền, nhắc nhở và sẵn sàng xử lý mọi tình huống khi có sự cố xảy ra… góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tại địa phương.
Xác định đảm bảo an toàn PCCC chợ, trung tâm thương mại trước, trong và sau dịp Tết Nguyên đán là một trong những nhiệm vụ hàng đầu, với vai trò trách nhiệm là cơ quan thực hiện chức năng quản lý nhà nước đối với công tác PCCC, hàng năm, Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH – Công an tỉnh Lai Châu đã chủ động xây dựng kế hoạch, phối hợp với các cấp, các ngành tăng cường kiểm tra công tác PCCC tại các chợ, nhằm chấn chỉnh các tồn tại, thiếu sót trong công tác PCCC. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng; tiến hành tổng kiểm tra, rà soát an toàn PCCC đối với các chợ, trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng bách hóa, trung tâm buôn bán trên địa bàn tỉnh. Các lực lượng tiến hành kiểm tra bao gồm trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở, các điều kiện an toàn về PCCC của cơ sở như hệ thống điện (điện bảo vệ, sinh hoạt, kinh doanh, điện phục vụ thoát nạn và chữa cháy) và thiết bị bảo vệ (cầu dao, áp-tô-mát) cho từng khu vực trong sạp hàng theo quy định, trong đó, đặc biệt lưu ý kiểm tra việc quản lý sử dụng việc đấu nối điện bên ngoài vào hoặc ra bên ngoài, kiểm tra việc ngắt, rút các thiết bị tiêu thụ trước giờ nghỉ, sau khi mất điện. Qua đó, đưa ra các giải pháp kiến nghị chấn chỉnh, khắc phục kịp thời…
Để PCCC có thành công hay không phụ thuộc phần lớn vào lực lượng cơ sở tại chỗ, vì vậy, cùng với tăng cường công tác tuyên truyền, kiểm tra, Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH – Công an tỉnh Lai Châu luôn quan tâm xây dựng, củng cố các Đội PCCC cơ sở, đặc biệt phát huy vai trò tích cực của quần chúng nhân dân trong tham gia PCCC. Theo đó, lực lượng Cảnh sát PCCC đã triển khai nhiều biện pháp, trang bị kỹ năng PCCC, thoát nạn cho Đội PCCC cơ sở và các tiểu thương… Cùng sự nỗ lực của các cơ quan chức năng, thì chính ý thức của mỗi người dân, mỗi tiểu thương ở các chợ sẽ là yếu tố quan trọng góp phần đảm bảo an toàn phòng, chống cháy, nổ.
Các khu chợ tại Lai Châu không chỉ là nơi giao lưu, trao đổi, mua bán các đặc sản địa phương do nhân dân tự sản xuất, chăn nuôi mà còn là nơi sinh hoạt văn hóa cộng đồng, gắn kết tình cảm của đồng bào các dân tộc trên địa bàn TP Lai Châu và các huyện lân cận. Với việc đảm bảo an toàn PCCC cho các chợ trên địa bàn tỉnh, lực lượng Cảnh sát PCCC hy vọng các khu chợ sẽ là một điểm đến không thể thiếu của du khách khi đến Lai Châu vào dịp Tết đến, Xuân về.■
TRÀ MY – LỆ HOA